Στις 15 Ιουλίου 2009 μια μεγάλη αγωνίστρια για τα ανθρώπινα δικαιώματα έφυγε από κοντά μας. Με ένα βάρβαρο θάνατο, αυτόν που πάντα πολεμούσε και προσπαθούσε να προλάβει, αλλά και να εξιχνιάσει. Ήταν η Νατάλια Εστεμίροβα.
Η Νατάλια Εστεμίροβα γεννήθηκε το 1959 στα Ουράλια από πατέρα Τσετσένο και μητέρα Ρωσίδα και ήρθε στην Τσετσενία στα 19. Όπως έλεγε, δύο πράγματα χαράχτηκαν στη μνήμη της: τα ψέματα και τα άδεια ράφια, η φτώχια και η σκληρότητα του σταλινικού καθεστώτος.
Διχασμένη από κούνια ανάμεσα στη Ρωσία και την Τσετσενία έβλεπε σαν ουδέτερος παρατηρητής την αιώνια μάχη ανάμεσα στους δύο λαούς. Ο εθνικισμός και από τις δύο πλευρές την απωθούσε και την πλήγωνε. Η στάση της απέναντι στην ανεξαρτησία άλλαξε το 1994 όταν το Κρεμλίνο επενέβη με τανκς και βόμβες. «Αυτές οι πράξεις δεν είχαν ούτε δικαιολογία ούτε λογική… Για μένα αυτή ήταν μια προσωπική τραγωδία. Ένιωθα ότι το θύμα ήταν η πατρίδα μου».
Μετά τον πόλεμο, όπου έχασε το σύζυγό της, έμεινε με τη δίχρονη κόρη της σε ένα ερειπωμένο διαμέρισμα στο Γκρόζνι, σε πολύ κακή οικονομική κατάσταση. Το μόνιμο άγχος της ήταν να υπάρχει φαγητό για να μη λιμοκτονήσει το παιδί της. Εκείνη την περίοδο δίδασκε και ταυτόχρονα προσπαθούσε να ξεσκεπάσει τα στρατόπεδα διαχωρισμού της Ρωσίας, που υποτίθεται ότι ξεχώριζαν τους πολίτες από τους επαναστάτες, αλλά στην πραγματικότητα τους βασάνιζαν.
Το 1999 ήταν σημαντικό για τη Νατάλια. Υπήρξε μάρτυρας ρίψης Ρωσικού πυραύλου σε μαιευτική κλινική και από τη μια στιγμή στην άλλη βρέθηκε στη Μόσχα να αντιμετωπίζει δημόσια αξιωματικούς του ρωσικού στρατού, που υποστήριζαν ότι η επίθεση είχε μοναδικό στόχο τους επαναστάτες.
Η Εστεμίροβα έγινε μέλος της ΜΚΟ για τα ανθρώπινα δικαιώματα Memorial και επέστρεψε στην Τσετσενία, όπου είχε πια απαγορευτεί η είσοδος σε δημοσιογράφους και ξένους. Ανέλαβε να συγκεντρώνει στοιχεία για τις θηριωδίες του Ρωσικού στρατού. Εργάστηκε με μεγάλο ζήλο, απηυδισμένη από τη βαρβαρότητα μιας υπερδύναμης που δολοφονούσε συστηματικά άμαχο πληθυσμό, μητέρες, παιδιά και βρέφη.
Αυτό που οδήγησε όμως τη Νατάλια στο θάνατο φαίνεται πως ήταν η επιμονή της να ξεσκεπάσει τη διαφθορά του καθεστώτος που είχε επιβληθεί στην Τσετσενία, με τελευταίο εκπρόσωπο τον Καντίροφ, διορισμένο από τον Πούτιν. Ο Καντίροφ αρνείται ότι έπαιξε κάποιο ρόλο στη δολοφονία της.
Η Νατάλια είχε βραβευτεί με το βραβείο Right Livelihood, το μετάλλιο Robert Schuman και το βραβείο Anna Politkovskaya από την RAW in War. Πεθαίνοντας άφησε πίσω την έφηβη πια κόρη της.
Βασιλική Κ. Τέφα
Πηγές: The Economist print edition, Καθημερινή
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου